Eş seçiminde
nelere dikkat edilmeli?
* Psikolog Yasemin UÇAL
Hayatın önemli
dönemeçlerinden biri olan evlilik kararını vermeden önce dikkat
edilmesi gerekli bir takım süreçlerden söz etmek gerekir. Kişiler
arası ilişkilerde hissedilen sevgi, aşk ve çekicilik gibi duygular
evlilik kararı almada bazen yeterli olmamaktadır. Eş seçimine dair
kararın üç aşamalı bir süreçten geçmesi gerekir.
1. Koşul: EŞ SEÇİMİNDE ASLOLAN KİŞİNİN KENDİSİNİ
TANIMASIDIR.
Kişinin kiminle evlilik kararı alacağının öncelikli koşulu kişinin
kendisini tanımasından geçer. Kişi kendini ne denli iyi ve doğru
tanımlarsa aynı oranda kararında isabetli davranabilecektir.
- Kişi ne aradığını
- Kendisi için nelerin önemli olduğunu bilmeden alacağı evlilik
kararı tamamen şans ve tesadüf içeren karar olacaktır
Bazen karşınıza çıkan insanın ekonomik durumunun iyiliği, kariyer
sahibi oluşu ya da sizin evlilik arzunuz ötekini doğru
değerlendirmenizde bir takım perdeler oluşturabilmektedir. Onun
içindir ki “evleneceğim insan benim için uygun biri midir?” sorusuna
doğru cevap verebilmesi için kişinin kendini yeterince tanıması ve
nelere tahammül edip edemeyeceğini bilmesi gereklidir.
Kişi kendine dair farkındalığı arttırmak için kendine ilişkin önemli
sorular üzerine düşünmüş ve bu sorulara az çok tatminkar cevaplar
bulmuş olması gerekir.
Örneğin;
- Kişiliğim nasıl
- Güçlü ve zayıf yanlarım neler
- Nelerden hoşlanıp nelerden hoşlanmıyorum
- Hayattan ne bekliyorum
- İdealim ne
- Hangi tür insanlarla ilişki beni mutlu ediyor gibi sorulara
verilecek cevaplar karşısındaki kişide arayacağı özelliklere ilişkin
ipucu ve bilgiler verecektir.
2. Koşul: EŞ OLARAK SEÇECEĞİNİZ KİŞİYE İLİŞKİN ÖZELLİKLERİ
DOĞRU TANIMLAMALISINIZ.
Evleneceği kişide aradığı ve istemediği özellikleri doğru belirlemek
son derece önemlidir. Bu özellikler derecesine ve önemine göre
sıralanmalıdır. Kişi kendisi için önemli özellikleri göz ardı
etmemeli ve sonrasında durum değişir diye kendini avutucu savunmalar
geliştirmemelidir.
Eş seçimine dair yapılan araştırmalarda erkeklerin eşlerini fiziksel
çekiciliğe sahip olmasına verdikleri önem, kadınlardan daha fazla
olmasına rağmen, kadınların da eşlerinin maddi olanaklarına
verdikleri önemin daha fazla olduğu gözlenmiştir.
Eş seçiminde dikkat edilmesi gereken hususlardan biri de iyi bir
evlilik için eşler arasındaki benzerliğin önemidir.
Ayrıca ortak hayat görüşü ve hedeflerin aynılığı da
beraberliklerindeki mutluluğu olumlu yönde etkileyecek faktörlerdir.
3. Koşul: EVLENECEĞİNİZ KİŞİNİN İSTEDİĞİNİZ ÖZELLİKLERE NE
ÖLÇÜDE SAHİP OLUP OLMADIĞINI DOĞRU DEĞERLENDİRMEK
Kişi karar vereceği müstakbel eşinin diğer insanlarla olan
ilişkilerini ve farklı ortamlardaki davranış biçimlerini dikkate
almalıdır.
Zira şimdiye kadar öğrendiği ve içselleştirdiği davranış şekli
ileriki yıllarda evlilik sırasında göstereceği davranışlara benzer
olacaktır.
Müstakbel eşini ilişkinin başındaki duygusal davranışlara göre
değerlendirmek çokta doğru değildir, zira hepimiz bu tür ilişkilerde
diğer insanlara davrandığımızdan farklı davranabilmekteyiz.
Kadın ya da erkeğin ailedeki karşı cinse nasıl davrandığı son derece
önemlidir çünkü eşine de ileride benzer şekilde davranma ihtimali
yüksektir. Örneğin; aile içindeki bir genç annesine ve kız kardeşine
destekleyici ve yapıcı davranıyorsa ileriki yıllarda karısına da
benzer şekilde davranması olasıdır.
EŞ SEÇİMİNDE GÖZ ÖNÜNDE BULUNDURULMASI GEREKLİ FAKTÖRLER
1 – EŞ ADAYININ DİNİ İNANCI
Evleneceğiniz kişinin dini inancı ve bu inancını hayatında pratize
etme arzusu ne kadar yoğunsa seçeceği kişinin de bu arzu
doğrultusunda yaşamak istemesi son derece önemlidir. Zira dini inanç
insanın hayatının tümünü belirleyen prensipleri daima bünyesinde
taşır. Örneğin, günlük yaşamındaki alışkanlıkları, yeme, içme,
giyim, çocuk ismi, dini eğitim gibi bir çok başlıkta uzlaşmaya
varmaları uyumu arttıran hususlardır. Lakin eşler arasında inanç
farklılıkları varsa ve çiftlerden biri bu konuda gerekli hoşgörüye
sahip değilse evlilikte bitmek tükenmek bilmeyen sorunlar başlar.
(Konuya
ek:Genellikle eşler birbirini tanımadan, biyolojik ve maddi
yeterliliğe göre veya yine bu kriterlere önem veren tanıdıklarının
tavsiyesine göre karar veriyor. İnancın
kişiliğe getirdiği olumlu özellikler o kişinin sahip olduğu
özelliklerle orantılı. Yani aynı sadece
inanca sahip olmak evlilikte mutlak bir uyumu sağlamayabiliyor.
ailem/Zaman)}
2 – EŞ ADAYININ SİYASİ GÖRÜŞÜ
Kişi belli bir siyasi görüşün ateşli savunucu ise farklı görüşe çoğu
zaman tahammül edemeyecektir. Fakat eşlerden biri bu durumu kabul
edebilir olduğunda sorun azaldığı gibi uyum da artacaktır.
3 – EŞ ADAYININ EĞİTİM DURUMU
Müstakbel eşler arasındaki eğitim düzeyinin yakınlığı ve benzerliği
son derece önemlidir. Çiftler arasında yaşanan böylesi bir ahenk
olayları ele alış biçimlerini, verecekleri kararlarda daha benzer
tutumlar sergilemelerine olanak sağlar. Böyle olmadığı taktirde
eşlerden biri diğerini alacağı karara katmayıp ya da katsa bile
ötekini sürekli ikna çabasında olacaktır.
4 – EŞ ADAYININ SOSYO - EKONOMİK DÜZEYİ
Çiftlerden ikisi de yeni kurdukları yuvaya yetiştikleri ailelerde
edindikleri izleri, deneyimleri ve değerleri taşırlar. Onun indir ki
benzer sosyo-ekonomik düzeye sahip çiftler benzer psikolojik
dinamikleri yeni kurdukları yuvaya taşırlar ve bu durum sorun
oluşturmaz. Ve bu ortak sosyo-ekonomik düzey dünürler arasındaki
paylaşımı ve anlaşmayı arttırabilmekte. Böyle olmadığı taktirde
çiftler arasında anlaşmazlık yaşanabildiği gibi tüm bu olumsuzluklar
dünürler arası ilişkilere de yansıyabilmekte.
5 – EŞ ADAYINA KARŞI HİSLERİMİZ
Evlenmeyi düşündüğünüz kişiye dair duygu ve düşünceleriniz olumlu
yönde olmalıdır. Ve bu hisler hem birlikteyken hem de yalnızken aynı
doğrultuda olmalıdır.
Örneğin, “onun yanında kendimi iyi hissediyorum”, “yanımda olmadığı
zaman onu özlüyorum” gibi.
6 – EŞ ADAYININ KİŞİLİK ÖZELLİKLERİ
Tüm bu faktörlerin en önemlisi kişilik özelliğidir. Zira bireyin
kişilik özellikleri yaşadığı süreçte edindiği deneyimlerle ve
ilerleyen yıllarla değişiklik gösterse de temel yapı taşları aynı
kalacaktır.
Örneğin, kişi için dürüstlük, hoşgörü, güven, sevecenlik önemliyse
bu özellikleri karşı tarafta mutlaka aramalı. Eş adayında bu
özellikler yoksa nasıl olsa zamanla düzelir ve değişir diye boş
temenni ile karar alınmamalı, kimse ileriki yıllarda ne olup
biteceğini garanti edemez.
7 – EŞ ADAYININ YAŞI YA DA ARADAKİ YAŞ FARKI
Bana göre bu konuda teorilerden ziyade iki tarafta yaşadıkları
deneyime göre gerek yaş hakkında gerekse aradaki yaş farkı hakkında
kararı kendi vermelidir. Bu konuda ideal yaşı belirlemek ancak
kişinin tercihi ve yaşadıkları deneyimle biçimlenebilir. Zira
biliyoruz ki toplumsal gerçeklikte bir çok değişik örnekler
birbirini yanlışlayabilmekte. O halde doğru karar bizim kendi
tercihimizdir.
Kaynak:www.haber7.com |